Υπάρχουν περιπτώσεις στις οποίες η κλινική συνέντευξη μπορεί να συμπληρωθεί από μια περισσότερο συστηματική και τυποποιημένη διερεύνηση της ψυχικής λειτουργίας. Κάποιος μπορεί να αναζητά μια σαφέστερη εικόνα για δυσκολίες που επιμένουν, να υπάρχουν ερωτήματα σχετικά με την προσωπικότητα ή τη συναισθηματική του λειτουργία ή να χρειάζεται μια περισσότερο οργανωμένη ψυχολογική εκτίμηση.
Η ψυχομετρική αξιολόγηση μπορεί να προσφέρει πρόσθετες πληροφορίες που δεν αντικαθιστούν την κλινική συνέντευξη, αλλά λειτουργούν συμπληρωματικά προς αυτήν. Στόχος δεν είναι να περιγραφεί ένας άνθρωπος μέσα από μια βαθμολογία ή μια διαγνωστική ετικέτα, αλλά να διαμορφωθεί μια πιο ολοκληρωμένη εικόνα του τρόπου με τον οποίο βιώνει τον εαυτό του, διαχειρίζεται το συναίσθημα, σκέφτεται, σχετίζεται με τους άλλους και ανταποκρίνεται στις δυσκολίες.
Στην πρακτική μου χρησιμοποιώ το MMPI-3 (Minnesota Multiphasic Personality Inventory-3), για τη χορήγηση και ερμηνεία του οποίου διαθέτω σχετική πιστοποίηση.
Τι είναι το MMPI-3;
Το MMPI-3 είναι η νεότερη έκδοση της σειράς Minnesota Multiphasic Personality Inventory και αποτελεί ένα από τα πλέον καθιερωμένα διεθνώς εργαλεία ευρείας ψυχολογικής αξιολόγησης ενηλίκων. Αποτελείται από 335 ερωτήματα και περιλαμβάνει ένα ευρύ σύνολο κλιμάκων που διερευνούν διαφορετικές πλευρές της συναισθηματικής, γνωστικής, συμπεριφορικής και διαπροσωπικής λειτουργίας. Απευθύνεται σε ενήλικες από 18 ετών και άνω. Το MMPI-3 δεν είναι ένα απλό «τεστ προσωπικότητας» και δεν αποδίδει κάποιον σε έναν συγκεκριμένο τύπο. Ούτε υπάρχει μία μεμονωμένη βαθμολογία που να συνοψίζει την προσωπικότητα ενός ανθρώπου. Η αξιολόγηση βασίζεται στη συνολική διαμόρφωση του προφίλ και στην κλινική ερμηνεία των επιμέρους ευρημάτων. Ιδιαίτερη σημασία έχουν επίσης οι κλίμακες εγκυρότητας, οι οποίες παρέχουν πληροφορίες για τον τρόπο με τον οποίο απαντήθηκε το ερωτηματολόγιο. Αυτό επιτρέπει να εξεταστεί, μεταξύ άλλων, η συνέπεια των απαντήσεων και ο τρόπος παρουσίασης των δυσκολιών πριν προχωρήσει κανείς στην ερμηνεία του υπόλοιπου προφίλ.
Τι μπορεί να διερευνήσει μια ψυχομετρική αξιολόγηση;
Ανάλογα με το ερώτημα για το οποίο πραγματοποιείται η αξιολόγηση, το MMPI-3 μπορεί να προσφέρει πληροφορίες για ένα μεγάλο εύρος περιοχών της ψυχικής λειτουργίας. Μπορεί να συμβάλει στη διερεύνηση της συναισθηματικής δυσφορίας, όπως συμπτώματα άγχους, καταθλιπτικής διάθεσης, φόβου ή έντονης ψυχικής επιβάρυνσης. Παράλληλα, εξετάζει πλευρές που σχετίζονται με τον τρόπο σκέψης, τη συμπεριφορά, τη ρύθμιση των παρορμήσεων και τις διαπροσωπικές σχέσεις. Μπορεί επίσης να προσφέρει πληροφορίες σχετικά με χαρακτηριστικά της προσωπικότητας, τον τρόπο με τον οποίο ένας άνθρωπος αντιλαμβάνεται και σχετίζεται με τους άλλους, την τάση προς εσωστρέφεια ή εξωστρέφεια, την επιθετικότητα, την αναστολή, την παρορμητικότητα ή άλλες διαστάσεις που μπορεί να έχουν κλινική σημασία. Δεν εξετάζονται όλα αυτά με τον ίδιο τρόπο σε κάθε άνθρωπο. Τα ευρήματα αποκτούν αξία όταν συνδέονται με το συγκεκριμένο αίτημα και με την υπόλοιπη κλινική εικόνα.
Πότε μπορεί να είναι χρήσιμη;
Κάποιος μπορεί να ζητήσει ψυχομετρική αξιολόγηση για διαφορετικούς λόγους. Μπορεί να υπάρχουν συμπτώματα που επιμένουν χωρίς να είναι ακόμη σαφές πώς οργανώνονται ή τι τα συντηρεί. Μπορεί να έχει προηγηθεί μια περίοδος θεραπείας και να χρειάζεται μια περισσότερο συστηματική εικόνα ορισμένων χαρακτηριστικών της ψυχικής λειτουργίας. Μπορεί επίσης να υπάρχουν ερωτήματα σχετικά με την προσωπικότητα, τις σχέσεις, τη συναισθηματική ρύθμιση ή τον τρόπο με τον οποίο ένα άτομο ανταποκρίνεται στο στρες. Σε άλλες περιπτώσεις, η αξιολόγηση μπορεί να αποτελεί μέρος μιας ευρύτερης ψυχολογικής διερεύνησης ή να χρησιμοποιηθεί για να συμβάλει στον σχεδιασμό της θεραπευτικής αντιμετώπισης. Δεν είναι όμως απαραίτητη για κάθε άνθρωπο που ξεκινά ψυχοθεραπεία. Η ψυχομετρική αξιολόγηση έχει νόημα όταν υπάρχει ένα συγκεκριμένο ερώτημα στο οποίο μπορεί πράγματι να προσφέρει χρήσιμες πληροφορίες.
Πώς πραγματοποιείται η διαδικασία;
Η ψυχομετρική αξιολόγηση ξεκινά με μια κλινική συνάντηση. Σε αυτήν διερευνούμε τι σας φέρνει στην αξιολόγηση, ποιο είναι το συγκεκριμένο ερώτημα που θέλουμε να εξετάσουμε και ποιο είναι το σχετικό προσωπικό και κλινικό ιστορικό. Ακολουθεί η χορήγηση του MMPI-3. Το ερωτηματολόγιο περιλαμβάνει 335 ερωτήματα και η συμπλήρωσή του απαιτεί συνήθως περίπου 25 έως 50 λεπτά, ανάλογα με τον τρόπο χορήγησης και τον ρυθμό του κάθε ατόμου. Μετά τη βαθμολόγηση ακολουθεί η κλινική ερμηνεία του προφίλ. Δεν εξετάζονται μόνο μεμονωμένες κλίμακες, αλλά η συνολική μεταξύ τους εικόνα, οι κλίμακες εγκυρότητας και ο τρόπος με τον οποίο τα ευρήματα συνδέονται με όσα έχουν προκύψει από την κλινική διερεύνηση. Η διαδικασία ολοκληρώνεται με μια συνάντηση ανατροφοδότησης, στην οποία συζητούμε τα βασικά ευρήματα, τη σημασία τους και το πώς σχετίζονται με το αρχικό ερώτημα.
Μπορεί το MMPI-3 να δώσει διάγνωση;
Το MMPI-3 μπορεί να προσφέρει σημαντικές πληροφορίες για κλινικά συμπτώματα και χαρακτηριστικά της προσωπικότητας και να συμβάλει ουσιαστικά σε μια ευρύτερη διαγνωστική διερεύνηση. Δεν είναι όμως σωστό να αντιμετωπίζεται οποιοδήποτε ψυχομετρικό εργαλείο ως μια αυτόματη διαδικασία που «βγάζει διάγνωση». Η διάγνωση, όταν αποτελεί μέρος του αιτήματος, είναι κλινική διαδικασία και απαιτεί τη συνεκτίμηση πολλών διαφορετικών πηγών πληροφορίας. Για αυτό τα αποτελέσματα του MMPI-3 εξετάζονται μαζί με την κλινική συνέντευξη, το ιστορικό, την παρουσία και την πορεία των συμπτωμάτων και οποιαδήποτε άλλη πληροφορία είναι σχετική με το συγκεκριμένο ερώτημα.
Εμπιστευτικότητα
Η ψυχομετρική αξιολόγηση αποτελεί ψυχολογική υπηρεσία και διέπεται από τις ίδιες αρχές επαγγελματικού απορρήτου και δεοντολογίας που διέπουν την υπόλοιπη κλινική εργασία. Πριν από την έναρξη της διαδικασίας διευκρινίζονται ο σκοπός της αξιολόγησης, ο τρόπος με τον οποίο θα χρησιμοποιηθούν τα αποτελέσματα και ποιος θα έχει πρόσβαση σε αυτά. Εάν η αξιολόγηση πραγματοποιείται έπειτα από αίτημα τρίτου φορέα ή επαγγελματία, το πλαίσιο και τα όρια της κοινοποίησης των πληροφοριών συζητούνται εκ των προτέρων.
Ψυχομετρική αξιολόγηση στη Θέρμη και στον Πολύγυρο
Η ψυχομετρική αξιολόγηση πραγματοποιείται κατόπιν ραντεβού στα γραφεία μου στη Θέρμη Θεσσαλονίκης και στον Πολύγυρο Χαλκιδικής.
Θέρμη
Καραολή & Δημητρίου 24, 57001 Θέρμη
Πολύγυρος
Ασκληπιού, 63100 Πολύγυρος Χαλκιδικής